Nagroda dla małopolskiej Kampani Przeszczepowej

Kampania „Nie zabieraj swoich narządów do nieba – one potrzebne są tu, na ziemi” prowadzona przez krakowską Klinikę Chirurgii Serca, Naczyń i Transplantologii Collegium Medicum UJ – pod kierownictwem prof. Jerzego Sadowskiego otrzymała prestiżową nagrodę Związku Firm Public Relations „Złoty Spinacz 2007” w kategorii najlepsza kampania społeczna.

„Złote Spinacze” są jednym z najważniejszych wydarzeń w polskiej branży PR. Do piątej edycji konkursu organizowanego przez Związek Firm Public Relations zgłoszono 73 projektów. Nadesłało je 56 firm, instytucji oraz agencji. Zmagali się oni o laur "Złotego spinacza" w dziewięciu kategoriach: m.in. kampania edukacyjna, kampania społeczna, komunikacja wewnętrzna oraz komunikacji kryzysowa i antykryzysowa.

  
W kategorii „kampania społeczna” – oceniano projekty wspierające realizację ważnych celów społecznych, niezorientowane na budowę wizerunku produktu, usługi czy instytucji lecz akcentujące istotne problemy, przesłania społecznie ważne. 30 osobowe jury, w skład którego wchodzą ludzie mediów, Public Relations i marketingu oceniło, że krakowska kampania jest najlepszym tego typu projektem realizowanym w okresie 2006/2007.
 

W kolejce po życie    

 
Krakowska Klinika Chirurgii Serca, Naczyń i Transplantologii Uniwersytetu Jagiellońskiego posiada niezbędne zaplecze: lokalowe, techniczne oraz wyszkolony i doświadczony zespół lekarzy, który od 17 lat wykonuje przeszczepy serca. Przez ten czas w Klinice dzięki przeszczepowi udało się uratować życie ponad pięciuset chorym. Rekordowym pod tym względem był dla Kliniki rok 1997 – zamykał się liczbą 70 przeszczepów serca. Jednakże małopolscy lekarze alarmują: z każdym rokiem zmniejsza się ilość wykonywanych  transplantacji.

 
Na liście oczekujących na serce znajduje się obecnie ponad 50 osób, rocznie ta liczba sięga nawet 100 pacjentów. Wielu z nich umrze nie doczekawszy przeszczepu, który jest dla nich jedyną szansą. Przyczyną takiego stanu rzeczy jest brak zgody dawców lub ich rodzin, jak również malejąca aktywność środowisk medycznych w pozyskiwaniu dawców.

Prawo, medycyna, Kościół 

Brak zgody rodzin na pobranie narządów od ofiary wypadku jest tym trudniejsze do zrozumienia, że - jak pokazują badania OBOP - transplantologia jest powszechnie społecznie akceptowaną metodą ratowania życia; przedstawiciele kościoła katolickiego potwierdzają swoje poparcie dla przeszczepów, także regulacje prawne nie stanowią w tym wypadku przeszkody. Ustawa o pobieraniu i przeszczepianiu narządów określa precyzyjnie kto może być dawcą i w jakiej sytuacji oraz zakłada zgodę domniemaną na przeszczep jeśli ktoś nie zgłosił swojego sprzeciwu do centralnego rejestru .

 
Przepisy nie obligują lekarzy do pytania o zgodę rodziny potencjalnego dawcy, jednak lekarze mając świadomość dramatu, jaki staje się udziałem rodziny w chwili śmierci bliskiej osoby zwykle pytają o zgodę na pobranie narządu do przeszczepu i niestety najczęściej słyszą odmowę.

 
Również kościół katolicki popiera transplantologię. Wielokrotnie mówił o tym Ojciec Święty, Papież Jan Paweł II, który podczas Kongresu Transplantologów podkreślał: „Każdy przeszczep ma swoje źródło w decyzji o wielkiej wartości etycznej. Szlachetność takiego gestu polega na tym, że jest on prawdziwym aktem miłosierdzia dla drugiego człowieka”.

 
Naszym sprzeciwem wobec przeszczepu jednocześnie zgadzamy się na śmierć nie jednej, lecz dwu osób. Także tej, która umrze czekając na dawcę. To może być każdy z nas, niewydolność serca może pojawić się w każdym wieku, np. wskutek źle leczonej infekcji. O tym i innych ważnych zagadnieniach ma przypominać kampania prowadzona przez krakowską Klinikę Kardiochirurgii.

 
Wystarczy żebyś o tym wiedział…wystarczy żebyś już dziś zdecydował...

 
Program „Nie zabieraj swoich narządów do nieba, one potrzebne są tu na ziemi” to sposób na dialog ze społeczeństwem i promowanie świadomego wyboru dla czyjegoś ocalenia -  decyzji polegającej na wyrażeniu zgody na potencjalne oddanie narządów w przypadku nagłej śmierci. Temu służy m.in. dystrybuowane podczas kampanii „Oświadczenie woli”, znak zgody „Sumus-Erimus”, serwis internetowy www.oswiadczeniewoli.com.pl, megaboardy w różnych punktach Małopolski, specjalny tramwaj promujący ideę programu i wiele innych działań, które od kilkanastu miesięcy przypominają - nie tylko mieszkańcom Małopolski - że wielu śmiertelnie chorych ludzi czeka na przeszczep będący ich jedyną szansą  i bez społecznego wsparcia ich nadzieja na życie nie ma szans się urzeczywistnić. 

 
Duży odzew społeczny wzbudziła akcja happeningowa, podczas której przez  kilka godzin specjalny tramwaj „Nie zabieraj serca do nieba” jeździł ulicami Krakowa, w tramwaju można było spotkać poetów, organizatorów, pacjentów po przeszczepie serca oraz lekarzy – rozdających druki oraz broszury jak dbać o serce. Każdy kto wsiadł w tym dniu do tramwaju kampanii mógł na własne oczy przekonać się, że na przeszczep czekają także bardzo młodzi ludzie, dla których niewyleczona infekcja stała się początkiem walki ze śmiercią. W tym dniu w tramwaju spotkali się przedstawiciele władz miasta, województwa, uczelni, policja oraz media. Tym wszystkim, którzy walczyli o pomoc dla transplantacji Arcybiskup Metropolita Krakowski Stanisław Dziwisz udzielił szczególnego błogosławieństwa. A wieczorem wszyscy spotkali się na poetycko-muzycznym misterium Nie lękajcie się… pozostawić serca w drugim człowieku.

 
Pozyskać media, społeczeństwo, czy środowisko medyczne?

Kampania skierowana jest z jednej strony do ogółu społeczeństwa, z drugiej – do środowiska medycznego. Dla lekarzy z całej Małopolski organizowane były przez Klinikę Kardiochirurgii warsztaty transplantologiczne - poświęcone najważniejszym problemom współczesnej transplantologii. Podczas comiesięcznych spotkań z udziałem m.in. znanych aktorów omawiane były zagadnienia: jak prowadzić rozmowę z rodziną dawcy, problemy dotyczące orzekania śmierci pnia mózgu, procedury prowadzenia dawcy, zasady zgłaszania dawców, ekonomiczne aspekty przeszczepiania i pobierania narządów.

 
Każdego dnia do organizatorów zgłaszają się kolejne osoby i instytucje chcące wesprzeć kampanię i wyrazić swe poparcie dla idei ratowania życia przez przeszczep. I choć na efekt rzeczywisty trzeba będzie jeszcze zaczekać pacjenci Kliniki czekają z coraz większą nadzieją…

 
„Złoty Spinacz” dołączył do grona nagród, którymi wyróżniono kampanię. 24. stycznia autorka kampanii dr Ewa Sadowska otrzymała ogólnopolską nagrodę im. Brajana Chlebowskiego ustanowioną przez Stowarzyszenie „Życie po przeszczepie” przyznawaną ludziom szczególnie zasłużonym na polu przełamywania barier społecznych w zakresie przekazywania narządów do transplantacji. We wrześniu projekt uhonorowano Pierwszą Nagrodą podczas Kongresu European Transplant Coordinators Organization w Pradze za społeczną, edukacyjną kampanię promującą dawstwo i transplantację organów.